Έτσι αποκαλούνται οι διογκωμένες, συστραμμένες και πρησμένες φλέβες. Στη δημιουργία τους συντελεί η έλλειψη σωματικής άσκησης, η παχυσαρκία, η εγκυμοσύνη και όποια άλλη αιτία μειώνει την κυκλοφορία του αίματος – όπως το να καθόμαστε με σταυρωμένα πόδια ή να φοράμε στενά ρούχα. Οι κιρσοί μπορεί να εμφανισθούν σε οποιοδήποτε μέρος του σώματος αλλά συνήθως βρίσκονται στις κνήμες γιατί η καρδιά από μόνη της δεν είναι αρκετά δυνατή για να προκαλέσει την επιστροφή του φλεβικού αίματος από το κατώτερο μέρος του σώματος , χωρίς την αντλητική δράση των κνημιαίων μυών οι οποίοι πρέπει να χρησιμοποιούνται και να ασκούνται. Οι κατάλληλες ασκήσεις λοιπόν βοηθούν στο να αποτρέπεται η δημιουργία των κιρσών και για να αντιρροπούμε την επίδραση της βαρύτητας όταν καθόμαστε για μεγάλο χρονικό διάστημα, πρέπει να κρατάμε τα πόδια ψηλά.
Τα βότανα μπορούν να μας βοηθήσουν αν ενισχύουμε τη δράση τους με σωματική άσκηση. Η διατροφή μας πρέπει να είναι πλούσια σε φρούτα και πράσινα λαχανικά. Αν υπάρχει δυσκοιλιότητα πρέπει να αποτραπεί. Στη διατροφή μας πρέπει να προστεθούν βιταμίνες B,C και Ε. Τα βότανα που θα χρησιμοποιήσουμε πρέπει να διεγείρουν την περιφερειακή κυκλοφορία και να βοηθούν έτσι τη ροή του αίματος στις κνήμες. Κατάλληλα βότανα είναι το Καγιέν, το Τζίντζερ και το Ξανθόξυλο. Επιπλέον χορηγούμε βότανα που δυναμώνουν τα αιμοφόρα αγγεία, όπως το Φαγόπυρο, ο Κράταιγος και η Αγριοκαστανιά. Αν υπάρχει κατακράτηση ύδατος που οδηγεί στο πρήξιμο των σφηρών ή των κνημών πρέπει να προσθέσουμε Ταραξάκο ή Αχιλλέα. Ένα μίγμα βοτάνων που αντιμετωπίζει το πρόβλημα από όλες τις πλευρές είναι το ακόλουθο. Κράταιγος (3 μέρη), Αγριοκαστανιά (3 μέρη), φλοιός ή καρποί Ξανθόξυλου (2 μέρη), Αχιλλέα (2 μέρη), Τζίντζερ (1 μέρος). Το ρόφημα το πίνουμε τρεις φορές την ημέρα. Αν υπάρχει τοπική φλεγμονή με πόνο, μια λοσιόν ή κομπρέσα από Αμαμηλίδα ανακουφίζει την κατάσταση. Για την ίδια περίπτωση μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε Καλέντουλα, Σύμφυτο ή καρπούς Κράταιγου.

Κιρσώδη έλκη
Όταν δεν υπάρχει επαρκής ροή του αίματος σε συνδυασμό με τη μη παροχέτευση των υγρών των ιστών, λόγω των παραγόντων που αναφέραμε ότι συμβάλουν στη δημιουργία κιρσών, η κατακράτηση των υγρών οδηγεί σε ρήξη των ιστών και σε ανάπτυξη έλκους. Οι πληγές αυτές επουλώνονται δύσκολα. Η άσκηση στις περιπτώσεις αυτές είναι ακόμη πιο απαραίτητη και τα πόδια πρέπει να τα κρατάμε υπερυψωμένα αν καθόμαστε αρκετή ώρα, για να αντιρροπιστεί η επίδραση της βαρύτητας στις κνήμες. Τα βότανα που χρησιμοποιούμε στην περίπτωση αυτή είναι τα ίδια όπως στους κιρσούς, αλλά πρέπει να χρησιμοποιήσουμε μεγαλύτερη αναλογία διουρητικών και εξομαλυντικών βοτάνων. Σημαντική είναι επίσης η εξωτερική θεραπεία. Αν υπάρχει κάποια δευτερογενής μόλυνση μπορούμε να φτιάξουμε μια κομπρέσα με Καλέντουλα, Αλθαία και Εχινάκια που πρέπει να αλλάζουμε συχνά. Όταν υποχωρήσει η μόλυνση, στη θέση της κομπρέσας χρησιμοποιούμε ένα κατάπλασμα από κονιοποιημένο Σύμφυτο, Καλέντουλα και Αλθαία. Το μίγμα γίνεται ένας πηχτός πολτός που συγκρατούμε στη θέση του με ένα ελαστικό επίδεσμο.

Κακή κυκλοφορία και χιονίστρες
Αν η κυκλοφορία στα άκρα δεν είναι επαρκής με αποτέλεσμα κρύα χέρια και πόδια το ακόλουθο μίγμα είναι πολύ χρήσιμο.
Φλοιός ή καρποί Ξανθόξυλου (3 μέρη), Κράταιγος (3 μέρη), Τζίντζερ (1 μέρος). Το ρόφημα το πίνουμε τρεις φορές την ημέρα.

*Άρθρο του Σάκη Κουβάτσου στα Χανιώτικα Νέα