Η λατινική ονομασία του δέντρου αυτού είναι Eucalyptus globules L. (Ευκάλυπτος ο σφαιρικός).
Κατάγεται από την Αυστραλία και την Τανζμανία και καλλιεργείται στις χώρες της λεκάνης της Μεσογείου.
Παραδοσιακό γιατρικό των ιθαγενών για τους πυρετούς, ο Ευκάλυπτος έφτασε στη Δύση το 1892 από τον διευθυντή του Βοτανικού κήπου της Μελβούρνης και εξαπλώθηκε γρήγορα η καλλιέργεια του στη Νότια Ευρώπη και τη Βόρειο Αμερική.
Εκτός του Eucalyptus globules υπάρχουν ακόμη 450 και πλέον διαφορετικά είδη του γένους Eucalyptus πολλά από τα οποία έχουν φαρμακευτικές ιδιότητες.
Τα έλαια των διαφόρων ειδών ευκαλύπτου έχουν μικρές διαφορές στις θεραπευτικές τους ιδιότητες αλλά όλα είναι ισχυρά αντισηπτικά. Σύμφωνα με Ρώσους ερευνητές μερικά είδη δρουν εναντίον των ιών της γρίπης και άλλα είναι αντιελονοσιακά ή ισχυρά αντιβακτηριδιακά.
Το ύψος του δέντρου ποικίλει ανάλογα με το είδος του . Μερικά πλησιάζουν σε ύψος ακόμη και τα 100 μέτρα και συγκαταλέγονται στα ψηλότερα δέντρα του κόσμου, ενώ άλλα είναι μικροί θάμνοι.
Ο Ευκάλυπτος που συναντούμε στον τόπο μας είναι μεγάλο δέντρο με λείο κορμό. Τα νέα φύλλα είναι κηρώδη, ανοιχτόχρωμα, αντίθετα και άμισχα. Πρέπει να γνωρίζουμε ότι φαρμακευτικές ιδιότητες έχουν τα φύλλα που αναπτύσσονται πάνω σε παλιά κλαδιά. Αυτά τα φύλλα είναι δρεπανοειδή, εναλλασσόμενα, έμμισχα και έχουν ευχάριστη γεύση.
Τα φύλλα του ευκαλύπτου περιέχουν τανίνη, μία πικρή ουσία, μία φλαβονική χρωστική (ευκαλυπτίνη), ένα βαλσαμικό αιθέριο έλαιο, που περιέχει κυρίως κινεόλη ή ευκαλυπτόλη και μία πικρή ρητίνη. Το αιθέριο έλαιο, που παράγεται με απόσταξη των φύλλων, είναι όπως είπαμε ισχυρό αντισηπτικό και μπορεί να βοηθήσει αποτελεσματικά σε βακτηριακές και ιογενείς προσβολές. Δροσίζει το σώμα μας και βοηθά στην εξασθένηση των πυρετών. Το έλαιο είναι διαφανές, μυρίζει σαν καμφορά και απωθεί τα έντομα.
Η χρήση του έχει αποτέλεσμα και σε συναισθηματικό επίπεδο μια και τονώνει και αναζωογονεί. Καθαρίζει και διεγείρει το μυαλό και βοηθά στην αντιμετώπιση της υπνηλίας. Χρησιμοποιείται με εισπνοές, εξατμιστήρες, λουτρά, επαλείψεις ή μασάζ.
Η χρήση του αιθέριου ελαίου σε προβλήματα αναπνευστικά βοηθά στην αντιμετώπιση κρυολογημάτων, γρίπης, λοιμώξεων του λαιμού, ιγμορίτιδας και πονοκεφάλων που προέρχονται από συμφόρηση. Ανακουφίζει από τον δυνατό, ξηρό βήχα, μετριάζει τη δύσπνοια του άσθματος και της βρογχίτιδας απελευθερώνοντας τη βλέννα.
Πρέπει όμως να γνωρίζουμε ότι η χρήση του αιθέριου ελαίου για μικρά παιδιά και ευαίσθητους ενήλικες θέλει προσοχή γιατί μπορεί να είναι πολύ ερεθιστικός για το αναπνευστικό τους σύστημα. Πρέπει επίσης να προσέχουμε να μην έρχεται σε επαφή το αδιάλυτο αιθέριο έλαιο με το δέρμα και να πλένουμε τα χέρια μας μετά από κάθε χρήση.
Η επίδραση του ευκαλύπτου στο δέρμα είναι δροσιστική και αντισηπτική. Είναι αποτελεσματικός στη θεραπεία των καλόγερων, των σπυριών, των ψειρών της κεφαλής και του απλού έρπη με επιθέματα ή επαλείψεις. Όπως είπαμε όμως έχει σημασία η σωστή αραίωση του ανάλογα με τη χρήση του. Για κομπρέσες χρησιμοποιούμε 2 ml έλαιο σε 100 ml νερού. Τις τοποθετούμε σε φλεγμονές, επώδυνες αρθρώσεις και εγκαύματα. Σε γαργάρες διαλύουμε 5 σταγόνες από το αιθέριο έλαιο σε ένα ποτήρι νερό. Αναμειγνύουμε καλά και κάνουμε γαργάρες για τις λοιμώξεις του λαιμού.
Για εντριβή θώρακα διαλύουμε 0,5-2 ml ελαίου σε 25 ml αμυγδαλέλαιο για κρυολογήματα, άσθμα και γρίπη.
Για μασάζ βάζουμε 20 σταγόνες έλαιο ευκαλύπτου και 10-20 σταγόνες έλαιο δενδρολίβανου σε 20 ml αμυγδαλέλαιο για τους πόνους των ρευματικών ή των αρθριτικών. Αν το μίγμα περιέχει μεγαλύτερη ποσότητα ελαίου ευκαλύπτου μπορεί απορροφούμενο να μπει στη κυκλοφορία του αίματος και να ερεθίσει τα νεφρά. Τηρούμε λοιπόν τις συνιστώμενες αναλογίες.

*Άρθρο του Σάκη Κουβάτσου στα Χανιώτικα Νέα